คะแนนเต็ม 50 เกณฑ์ผ่าน 60% เนื้อหาเป็นกฎหมายที่เกี่ยวกับการทำงานราชการ ข้อสอบมักถามตัวเลขในกฎหมาย (ระยะเวลา จำนวน) ผู้มีอำนาจ และการปรับใช้กับสถานการณ์ ทุกข้อในเว็บนี้ระบุมาตราและวันที่ของตัวบทที่ใช้ตรวจ
หัวข้อที่ฝึกได้ในเว็บนี้
ระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน หลักการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี วิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง ความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ ความผิดต่อตำแหน่งหน้าที่ราชการ จริยธรรมของเจ้าหน้าที่รัฐ
กฎหมายที่ควรอ่าน
- พ.ร.บ.ระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน พ.ศ. 2534 และที่แก้ไขเพิ่มเติม
- พ.ร.บ.วิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง พ.ศ. 2539
- พ.ร.บ.ความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539
- ประมวลกฎหมายอาญา ความผิดต่อตำแหน่งหน้าที่ราชการ (มาตรา 147–166)
- พ.ร.บ.มาตรฐานทางจริยธรรม พ.ศ. 2562
- หลักการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี
เทคนิคทำข้อสอบ
- ระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน: จำลำดับผู้รักษาราชการแทน และรูปแบบกฎหมายที่ใช้จัดตั้ง/รวม/ยุบส่วนราชการ
- วิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง: จำระยะเวลาอุทธรณ์ การแจ้ง และเหตุที่เจ้าหน้าที่พิจารณาไม่ได้
- ความรับผิดทางละเมิด: ละเมิดในหน้าที่ฟ้องหน่วยงาน ไม่ใช่ตัวเจ้าหน้าที่
- ประมวลกฎหมายอาญา ม.147–166: แยกการกระทำในแต่ละมาตราให้ออก
ตัวอย่างข้อสอบพร้อมวิธีทำ (6 ข้อ)
ระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน ข้อ 1
ตามพ.ร.บ.ระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน พ.ศ. 2534 การจัดระเบียบบริหารราชการแผ่นดินแบ่งออกเป็นส่วนใดบ้าง
- กส่วนกลาง ส่วนจังหวัด และส่วนอำเภอ
- ขฝ่ายนิติบัญญัติ ฝ่ายบริหาร และฝ่ายตุลาการ
- คส่วนกลาง ส่วนภูมิภาค และส่วนท้องถิ่น
- งส่วนกลาง ส่วนภูมิภาค และรัฐวิสาหกิจ
ดูเฉลยและวิธีทำ
คำตอบ: ค. ส่วนกลาง ส่วนภูมิภาค และส่วนท้องถิ่น
- มาตรา 4 กำหนดให้จัดระเบียบบริหารราชการแผ่นดินเป็น (1) ส่วนกลาง (2) ส่วนภูมิภาค (3) ส่วนท้องถิ่น
- กับดัก: จังหวัดและอำเภอเป็นส่วนย่อยของราชการส่วนภูมิภาค ไม่ใช่ส่วนหลักแยกต่างหาก
- นิติบัญญัติ บริหาร ตุลาการ คือการแบ่งอำนาจอธิปไตย ไม่ใช่การจัดระเบียบบริหารราชการ
อ้างอิง: พ.ร.บ.ระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน พ.ศ. 2534 มาตรา 4 (ตามตัวบท ณ 2026-10-13)
หลักการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี ข้อ 2
ข้อใดไม่ใช่หลักการบริหารราชการตามมาตรา 3/1 แห่งพ.ร.บ.ระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน พ.ศ. 2534
- กเพื่อประโยชน์สุขของประชาชน
- ขการลดขั้นตอนการปฏิบัติงาน
- คการกระจายอำนาจตัดสินใจ
- งการรวมอำนาจตัดสินใจไว้ที่ส่วนกลาง
ดูเฉลยและวิธีทำ
คำตอบ: ง. การรวมอำนาจตัดสินใจไว้ที่ส่วนกลาง
- มาตรา 3/1 วรรคหนึ่ง กำหนดให้การบริหารราชการต้องเป็นไปเพื่อประโยชน์สุขของประชาชน เกิดผลสัมฤทธิ์ มีประสิทธิภาพ คุ้มค่า
- ลดขั้นตอน ลดภารกิจและยุบเลิกหน่วยงานที่ไม่จำเป็น กระจายภารกิจและทรัพยากรให้ท้องถิ่น กระจายอำนาจตัดสินใจ อำนวยความสะดวก และตอบสนองความต้องการของประชาชน
- "การรวมอำนาจไว้ที่ส่วนกลาง" ตรงข้ามกับหลัก "การกระจายอำนาจตัดสินใจ"
- มาตรา 3/1 นี้เป็นฐานของพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี
อ้างอิง: พ.ร.บ.ระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน พ.ศ. 2534 มาตรา 3/1 (ตามตัวบท ณ 2026-10-13)
วิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง ข้อ 3
ข้อใดไม่เป็น "คำสั่งทางปกครอง" ตามพ.ร.บ.วิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง พ.ศ. 2539
- กการอนุญาตให้เปิดร้านค้า
- ขการออกกฎกระทรวง
- คการวินิจฉัยอุทธรณ์
- งการรับจดทะเบียน
ดูเฉลยและวิธีทำ
คำตอบ: ข. การออกกฎกระทรวง
- มาตรา 5 นิยามคำสั่งทางปกครองว่าเป็นการใช้อำนาจตามกฎหมายที่มีผลต่อสิทธิหรือหน้าที่ของบุคคล เช่น การสั่งการ การอนุญาต การอนุมัติ การวินิจฉัยอุทธรณ์ การรับรอง การรับจดทะเบียน
- แต่ "ไม่หมายความรวมถึงการออกกฎ" และกฎกระทรวงเป็น "กฎ" ตามนิยามในมาตราเดียวกัน
- หลักจำ: คำสั่งทางปกครองมุ่งใช้กับกรณีหรือบุคคลเฉพาะ ส่วนกฎใช้บังคับเป็นการทั่วไป
อ้างอิง: พ.ร.บ.วิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง พ.ศ. 2539 มาตรา 5 (ตามตัวบท ณ 2026-10-13)
ความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ ข้อ 4
เจ้าหน้าที่ของกรมแห่งหนึ่งขับรถราชการไปปฏิบัติหน้าที่ แล้วชนรถของประชาชนเสียหาย ผู้เสียหายต้องฟ้องผู้ใดตามพ.ร.บ.ความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539
- กฟ้องเจ้าหน้าที่ผู้ขับรถเป็นการส่วนตัวเท่านั้น
- ขฟ้องกรมซึ่งเป็นหน่วยงานของรัฐได้โดยตรง แต่จะฟ้องเจ้าหน้าที่ไม่ได้
- คต้องฟ้องทั้งกรมและเจ้าหน้าที่พร้อมกัน
- งฟ้องใครไม่ได้ เพราะเป็นการปฏิบัติหน้าที่ราชการ
ดูเฉลยและวิธีทำ
คำตอบ: ข. ฟ้องกรมซึ่งเป็นหน่วยงานของรัฐได้โดยตรง แต่จะฟ้องเจ้าหน้าที่ไม่ได้
- มาตรา 5 วรรคหนึ่ง: หน่วยงานของรัฐต้องรับผิดต่อผู้เสียหายในผลแห่งละเมิดที่เจ้าหน้าที่ของตนได้กระทำในการปฏิบัติหน้าที่
- ผู้เสียหายอาจฟ้องหน่วยงานของรัฐได้โดยตรง แต่จะฟ้องเจ้าหน้าที่ไม่ได้
- เหตุผลท้ายพระราชบัญญัติ: งานที่เจ้าหน้าที่ทำให้หน่วยงานของรัฐไม่ใช่ประโยชน์เฉพาะตัว จึงไม่ควรให้เจ้าหน้าที่ต้องรับผิดเป็นการส่วนตัวเสมอไป
อ้างอิง: พ.ร.บ.ความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539 มาตรา 5 (ตามตัวบท ณ 2026-10-13)
ความผิดต่อตำแหน่งหน้าที่ราชการ ข้อ 5
เจ้าพนักงานผู้หนึ่งรับเงินจากประชาชนเพื่อแลกกับการเร่งออกใบอนุญาตให้ ทั้งที่ผู้ขอมีคุณสมบัติครบและควรได้รับใบอนุญาตอยู่แล้ว ข้อใดถูกต้องตามประมวลกฎหมายอาญา
- กไม่เป็นความผิด เพราะการออกใบอนุญาตนั้นชอบด้วยหน้าที่
- ขเป็นความผิด เพราะกฎหมายเอาผิดการเรียก รับ หรือยอมจะรับทรัพย์สินเพื่อกระทำการในตำแหน่ง ไม่ว่าการนั้นจะชอบหรือมิชอบด้วยหน้าที่
- คเป็นความผิดเฉพาะเมื่อประชาชนร้องเรียน
- งไม่เป็นความผิด หากคืนเงินให้ภายหลัง
ดูเฉลยและวิธีทำ
คำตอบ: ข. เป็นความผิด เพราะกฎหมายเอาผิดการเรียก รับ หรือยอมจะรับทรัพย์สินเพื่อกระทำการในตำแหน่ง ไม่ว่าการนั้นจะชอบหรือมิชอบด้วยหน้าที่
- ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 149: เจ้าพนักงานเรียก รับ หรือยอมจะรับทรัพย์สินหรือประโยชน์อื่นใดโดยมิชอบ เพื่อกระทำการหรือไม่กระทำการอย่างใดในตำแหน่ง "ไม่ว่าการนั้นจะชอบหรือมิชอบด้วยหน้าที่" มีความผิด
- ตามถ้อยคำของมาตรา เพียง "รับ" ทรัพย์สินเพื่อกระทำการในตำแหน่งก็ครบองค์ประกอบ และไม่มีบทบัญญัติให้การคืนเงินภายหลังเป็นเหตุพ้นผิด
- กับดัก: หลายคนคิดว่าทำงานถูกต้องแล้วรับเงินได้ — ไม่ได้
อ้างอิง: ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 149 (ตามตัวบท ณ 2026-10-13)
จริยธรรมของเจ้าหน้าที่รัฐ ข้อ 6
ข้อใดไม่ใช่มาตรฐานทางจริยธรรมตามพระราชบัญญัติมาตรฐานทางจริยธรรม พ.ศ. 2562
- กกล้าตัดสินใจและกระทำในสิ่งที่ถูกต้องชอบธรรม
- ขคิดถึงประโยชน์ส่วนรวมมากกว่าประโยชน์ส่วนตัว และมีจิตสาธารณะ
- คปฏิบัติตามคำสั่งผู้บังคับบัญชาโดยไม่ต้องคำนึงถึงความถูกต้อง
- งมุ่งผลสัมฤทธิ์ของงาน
ดูเฉลยและวิธีทำ
คำตอบ: ค. ปฏิบัติตามคำสั่งผู้บังคับบัญชาโดยไม่ต้องคำนึงถึงความถูกต้อง
- มาตรา 5 มาตรฐานทางจริยธรรมมี 7 ข้อ: (1) ยึดมั่นในสถาบันหลักของประเทศ (2) ซื่อสัตย์สุจริต มีจิตสำนึกที่ดี และรับผิดชอบต่อหน้าที่
- (3) กล้าตัดสินใจและกระทำในสิ่งที่ถูกต้องชอบธรรม (4) คิดถึงประโยชน์ส่วนรวมมากกว่าประโยชน์ส่วนตัว และมีจิตสาธารณะ (5) มุ่งผลสัมฤทธิ์ของงาน
- (6) ปฏิบัติหน้าที่อย่างเป็นธรรมและไม่เลือกปฏิบัติ (7) ดำรงตนเป็นแบบอย่างที่ดีและรักษาภาพลักษณ์ของทางราชการ
- การทำตามคำสั่งโดยไม่คำนึงถึงความถูกต้อง ขัดกับข้อ (3)
อ้างอิง: พ.ร.บ.มาตรฐานทางจริยธรรม พ.ศ. 2562 มาตรา 5 (ตามตัวบท ณ 2026-10-13)